σκάβοντας στα ερείπια στους Γουργούθους
Στα χωριά του Κέντρους (Γερακάρι, Καρδάκι, Γουργούθοι, Σμιλές, Βρύσες, Δρυγιές, Άνω Μέρος Αμαρίου και Κρύα Βρύση Αγίου Βασιλείου) ο χιτλερικός Μινώταυρος στις 22 Αυγούστου 1944 από τα ξημερώματα έθεσε σε εφαρμογή το δολοφονικό του σχέδιο.
ερείπια στο Άνω Μέρος
Στο Γερακάρι την εκτέλεση ακολουθεί η λεηλασία, η ισοπέδωση και η πυρπόληση σπιτιών, εκκλησιών και κοινοτικών καταστημάτων. Συνολικά καταστράφηκαν ολοσχερώς 177 σπίτια.
Η ίδια τακτική ακολουθήθηκε σε όλα τα χωριά, συγκέντρωση κατοίκων, έλεγχος ταυτοτήτων, «ξεδιάλεγμα» των υπό εκτέλεση, φυλάκιση των υπολοίπων στο Ρέθυμνο, λεηλασίες των χωριών, κάψιμο των χωριών και των σορών των θυμάτων τους.
Μόνο στις Δρυγιές ενημερώθηκαν έγκαιρα και εγκατέλειψαν το χωριό. Ο συνολικός απολογισμός της γερμανικής επιδρομής στα χωριά του Ρεθύμνου ήταν 164 εκτελεσθέντες. Η «δικαιολογία» παντού η ίδια, ότι δεν κατέδιδαν τις κινήσεις των ανταρτών και των Άγγλων κατασκόπων.
Δεν άργησε όμως και η περήφανη απάντηση στους δολοφόνους, αφού στις 11 Σεπτεμβρίου 1944 ο ΕΛΑΣ περικύκλωσε τη Σχολή Ασωμάτων και κατέλαβε το γερμανικό φυλάκιο, ενώ δύο φορτηγά που μετέφεραν γερμανικά στρατεύματα από το Ρέθυμνο, έπεσαν σε ενέδρα στη γέφυρα κοντά στο χωριό των Αγίων Αποστόλων.
Ήταν η μάχη που έμεινε στην ιστορία σαν η «Μάχη των Ποταμών» και κράτησε δύο μέρες, αφού στην περιοχή έφτασαν και ενισχύσεις των Γερμανών, αλλά τελικά ηττήθηκαν με απολογισμό περίπου 30 νεκρούς και πολλούς αιχμαλώτους.
Δήλωση στο ΕRΤnews για το Ολοκαύτωμα των χωριών του Κέντρους
Αριστομένης Συγγελάκης, Πανεπιστημιακός, Συγγραμματέας του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα
«Στις 22 Αυγούστου 1944 το Γ’ Ράιχ σκορπά τον όλεθρο στα χωριά του Κέντρους Ρεθύμνου: 164 δολοφονηθέντες άμαχοι, 8 καμένα και λεηλατημένα χωριά, χιλιάδες επιζώντες στα μαύρα για όλη τους τη ζωή είναι ο απολογισμός ενός προμελετημένου εγκλήματος κατά της ανθρωπότητας,.
Και ταυτόχρονα το Γ’ Ράιχ προχωρά στην παραχάραξη της Ιστορίας χαρακτηρίζοντας το Ολοκαύτωμα του Κέντρους ως δήθεν «αντίποινα» για την απαγωγή του στρατηγού Κράιπε, που, όμως, πραγματοποιήθηκε 4 μήνες πριν, ενώ η ομάδα των απαγωγέων δεν είχε διέλθει, καν, από μερικά από τα ολοκαυτωθέντα χωριά. Πολύ περισσότερο που γερμανικά έγγραφα αποκαλύπτουν ότι η περιοχή είχε στοχοποιηθεί από τα τέλη του 1943!..
Το ναζιστικό πογκρόμ τον ματωμένο Αύγουστο του 1944 με τα μπλόκα στο Δουργούτι και την Κοκκινιά, τις σφαγές σε Αθήνα, Λάρισα, Λακωνία και Τσαριτσάνη, την καταστροφή του Καρπενησίου, το Ολοκαύτωμα των Ανωγείων, τη μαζική δολοφονία αμάχων στα χωριά Σάρχος, Γέργερη, Σκούρβουλα, Σοκαράς, Δαμάστα, Μάραθος Ηρακλείου και Παλαιά Ρούματα, Τοπόλια, Κακόπετρος και Μαλάθυρος Χανίων, άφησε πίσω του χιλιάδες νεκρούς, λεηλατημένα και κατεστραμμένα χωριά, πένθος, ορφάνια και προσφυγιά.
 |
| ο χώρος εκτέλεσης στο Καρδάκι λίγες μέρες μετά την καταστροφή |
Δεν επρόκειτο για μία εν θερμώ απάντηση του Γ’ Ράιχ σε δράσεις της Εθνικής Αντίστασης αλλά για ένα προμελετημένο σχέδιο συλλογικής τιμωρίας του ανυπότακτου ελληνικού λαού και προετοιμασίας της ασφαλούς αποχώρησης των γερμανικών στρατευμάτων από την Ελλάδα.
Κι όμως, 82 χρόνια μετά, η δημοκρατική Γερμανία δεν έχει λάβει τα διδάγματα της Ιστορίας: αντί να προχωρήσει στην ειλικρινή μεταμέλειά της για τα ναζιστικά εγκλήματα επιχειρεί την πλαστογράφηση της Ιστορίας· αντί να αποδώσει τις γερμανικές οφειλές στην Ελλάδα επενδύει θηριώδη ποσά σε εξοπλισμούς που απειλούν να ματοκυλίσουν την Ευρώπη. Και, περαιτέρω, ενώ αποδίδει αποζημιώσεις σε Πολωνούς επιζώντες της Κατοχής περιφρονεί την Ελλάδα.
Είναι σαφές ότι η διεκδίκηση Δικαιοσύνης κι Αποζημίωσης είναι η πιο αποτελεσματική απάντηση στους αναθεωρητές της Ιστορίας αλλά και σε όσους καθημερινά καταπατούν το Διεθνές Δίκαιο και σφαγιάζουν τους λαούς».
Έρευνα: Νάσος Μπράτσος
