Μουσιωτίτσα 25 Ioυλίου 1943: H εισβολή των Γερμανών και οι 152 εκτελέσεις

 

...αναδημοσίευση από το www.ertnews.gr...

Ήταν Κυριακή 25 Ιουλίου του 1943, όταν τα ναζιστικά στρατεύματα κατοχής, έπνιξαν στο αίμα τη Μουσιωτίτσα, χωριό του σημερινού Δήμου Δωδώνης. Για αντίποινα στη συμμετοχή των κατοίκων της περιοχής σε δολιοφθορές, αλλά και για το θάνατο Γερμανού αξιωματικού σε κοντινή περιοχή, εκτελέστηκαν 152 άτομα, μεταξύ αυτών και γυναικόπαιδα, πολλοί εκ των οποίων υπέστησαν φριχτά βασανιστήρια.

Από τις ανακοινώσεις που έχουν εκδώσει στο παρελθόν ο Δήμος Δωδώνης, σε συνεργασία με το Τοπικό Συμβούλιο και τους φορείς της Μουσιωτίτσας, σταχυολογήσαμε το ακόλουθο απόσπασμα:
«Ιούλιος 1943. Οι Γερμανοί είχαν ξεκινήσει τις θηριωδίες τους στην Ήπειρο. Από τις 24 του μήνα όλο και περισσότερο στρατεύματα μετακινούνταν προς την περιοχή. Πάνω από τη Μουσιωτίτσα έκανε χαμηλές πτήσεις γερμανικό αεροπλάνο το οποίο πετούσε προκηρύξεις, γραμμένες στα ελληνικά. Καλούσαν τους κατοίκους να μην φύγουν από τα σπίτια τους.

Την Κυριακή 25 Ιουλίου, ξεκίνησε συντονισμένη επίθεση από τέσσερα περιφερειακά σημεία, με τέσσερις ομάδες στρατού και με στόχο να αποκλειστεί η έξοδος από το χωριό».

Η «δικαιολογία» των Γερμανών ήταν ότι το χωριό στήριζε αντιστασιακές δραστηριότητες και είχε εμπλακεί σε επίθεση που είχε σαν αποτέλεσμα το θάνατο Γερμανού αξιωματικού σε κοντινή περιοχή.

Η Μουσιωτίτσα συμμετείχε ενεργά στον αντιστασιακό αγώνα διαθέτοντας δική της αντιστασιακή ομάδα που προκαλούσε την εκδικητική μανία των κατακτητών.

Επικεφαλής των Γερμανών και οργανωτής του εγκλήματος ήταν ο Γερμανός αξιωματικός Λανς και εκτελεστής του σχεδίου, ο διοικητής της πρώτης ορεινής μεραρχίας, Βάλτερ Φον Στάτνερ.

Εκτός από τις ετήσιες εκδηλώσεις τιμής και μνήμης, που οργανώνει ο Δήμος και οι τοπικοί σύλλογοι, παραμένει ανοιχτό και το ζήτημα της διεκδίκησης των γερμανικών αποζημιώσεων.

Το ολοκαύτωμα στο Ηπειρώτικο χωριό, αποτελεί ζωντανή μαρτυρία ιστορίας και τροφοδοτεί και τους αγώνες του σήμερα, τόσο για το θέμα των αποζημιώσεων, όσο και ευρύτερα ενάντια στο φασισμό – ναζισμό.

Σε μαρμάρινη στήλη στο χωριό έχουν γραφτεί τα παρακάτω:

Εδώ είναι τόπος ιερός
Χώρος αγιασμένος
Με κλάμα και με δάκρυα
Με αίμα ποτισμένος
Εδώ δεν κείτονται κορμιά
Μόνο ψυχές πετούνε
Αγνών αθώων άκακων
Ψυχές π’ ανθοβολούνε
Η Ελλάδα ολόρθη στέκεται
Δάφνο στεφανωμένη
Η ΘΥΣΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΛΕΥΤΕΡΙΑ
Αιώνια πάντα μένει
«1943 Ιουλίου 25»
Χ.Α.

Έρευνα: Νάσος Μπράτσος

Πηγές φωτο: Αδελφότητα Μαρτυρικής Μουσιωτίτσας, Πολιτιστικός Σύλλογος Μουσιωτίτσας «Φλόγα»