...αναδημοσίευση από την Ικαριακή Ραδιοφωνία...
Άγιος Κήρυκος, 18/2/2026
ΔΗΛΩΣΗ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΙΚΑΡΙΑΣ ΦΑΝΟΥΡΗ ΚΑΡΟΥΤΣΟΥ
ΓΙΑ ΤΑ ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΑ ΤΩΝ 200 ΕΚΤΕΛΕΣΜΕΝΩΝ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΩΝ
ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΒΑΝΔΑΛΙΣΜΟ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΣΤΗΝ ΚΑΙΣΑΡΙΑΝΗ
Με μεγάλη συγκίνηση και περηφάνια τόσο το πανελλήνιο όσο και ο ικαριακός λαός, αντίκρισαν τις φωτογραφίες που είδαν το φως της δημοσιότητας και αφορούν τις τελευταίες στιγμές των 200 Ελλήνων κομμουνιστών πριν την εκτέλεσή τους από τους ναζί κατακτητές στο Σκοπευτήριο – θυσιαστήριο της Λευτεριάς στην Καισαριανή την 1η Μάη 1944.
Υποκλινόμαστε μπροστά στο μεγαλείο αυτών των αγωνιστών που, όπως φαίνεται στις σχετικές φωτογραφίες, βάδιζαν προς το θάνατο αλύγιστοι, αγέρωχοι, με σηκωμένες τις γροθιές, με ακλόνητη την πίστη στο δίκιο του αγώνα για έναν κόσμο χωρίς καταπίεση και εκμετάλλευση. Αποτυπώνουν το ηθικό μεγαλείο των κομμουνιστών, μελών και στελεχών του ΚΚΕ, των πατριωτών που έδωσαν τη ζωή τους παλεύοντας για την Απελευθέρωση της πατρίδας από το ναζί κατακτητή και για μια κοινωνία χωρίς εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο.
Οι συγκεκριμένες φωτογραφίες αποτελούν μοναδικό φωτογραφικό ιστορικό ντοκουμέντο αυτής της τεράστιας θυσίας, σύμβολο του ηρωικού αγώνα του λαού μας και αναπόσπαστο κομμάτι της ιστορίας του ΚΚΕ που υπήρξε ο οργανωτής, καθοδηγητής και αιμοδότης της Αντίστασης κατά του κατακτητή. Αποτελούν έμπνευση για τις νεότερες γενιές σε μια εποχή που τα σύννεφα ενός νέου γενικευμένου ιμπεριαλιστικού πολέμου πυκνώνουν απειλητικά και, γι’ αυτό το λόγο, αποκτούν τεράστια αξία, αποτελούν πηγή ιστορικής γνώσης και έμπνευσης για το σήμερα και το αύριο.
Αποτυπώνουν μια από τις κορυφαίες στιγμές της αντικατοχικής πάλης κι αντιστασιακής εποποιίας του λαού μας. Συνεπώς η θέση τους δεν είναι στο εμπόριο, σε ιδιωτικές συλλογές και δημοπρασίες με αβέβαιη την κατάληξη τους, αλλά στην πατρίδα μας ως αδιάψευστος μάρτυρας των ηρωικών αγώνων και θυσιών του ελληνικού λαού. Εκτός των άλλων, αποτελούν και πειστήρια των ναζιστικών εγκλημάτων πολέμου κατά της χώρας μας.
Με γνώμονα την καλύτερη δυνατή αξιοποίησή τους προς όφελος της ιστορικής μνήμης και γνώσης και με τρόπο που να αρμόζει στη θυσία των εκτελεσμένων, τα συγκεκριμένα αρχεία πρέπει με ευθύνη του κράτους να αποδοθούν στο Μουσείο Εθνικής Αντίστασης του Δήμου Καισαριανής, στο Δήμο Χαϊδαρίου και στο ΚΚΕ, ανοιχτά και προσιτά στον λαό και τη νεολαία. Επισημαίνεται ότι στο ιστορικό αρχείο του ΚΚΕ βρίσκονται ήδη σημειώματα, γράμματα κι άλλα προσωπικά αντικείμενα των 200 κομμουνιστών της Καισαριανής.
Έχουμε επίσης έναν επιπλέον ηθικό λόγο να στηρίξουμε το παραπάνω αίτημα: Ανάμεσα στους 200 εκτελεσμένους στην Καισαριανή υπήρχαν και 3 συμπατριώτες μας:
Γιώργος Πίττακας
Γεννημένος το 1905 στο Φραντάτο. Στέλεχος του ΚΚΕ και της Εργατικής Βοήθειας. Στο εργατικό κίνημα πήρε μέρος από το 1924. Ήταν τροχιοδρομικός αλλά διώχθηκε για τις ιδέες του και μετά έγινε μπογιατζής. Το 1931 πήγε στο χωριό του και συμμετείχε στα γεγονότα του Κάμπου που κατέληξαν στο διώξιμο της αστυνομίας. Το 1932 συμβάλει στην ανασυγκρότηση της «Εργατικής Βοήθειας» στην Αθήνα, συλλαμβάνεται και η κατάρρευση του Αλβανικού μετώπου τον βρίσκει στις φυλακές Αίγινας, το 1942 μεταφέρεται στην Ακροναυπλία. Αφού πέρασε από τη Λάρισα, το 1943 τον πήγαν στο Χαϊδάρι.
Γιώργος Κρόκος
Γεννημένος το 1906 στο Στελί. Αποφοίτησε από το Διδασκαλείο Μυτιλήνης και διορίστηκε δάσκαλος στη Μακεδονία. Παράλληλα, αναλαμβάνει ενεργό ρόλο στους πολιτικούς αγώνες της περιόδου. Για τις ιδέες και τη δράση του κυνηγήθηκε από το δικτατορικό καθεστώς Μεταξά, συνελήφθη και φυλακίσθηκε στις φυλακές της Ακροναυπλίας. Εκεί τον βρήκε η γερμανική κατοχή αφού μαζί με τους υπόλοιπους πολιτικούς κρατούμενους παραδόθηκε στους ναζί. Το 1942, κρατούμενοι της Ακροναυπλίας μεταφέρονται στο Μεταγωγών Πειραιά, με προορισμό τόπους εξορίας. Αντί γι’ αυτό, μεταφέρεται στην Εύβοια τον Ιούλιο του 1942, αργότερα στη Λάρισα και κατόπιν στο Χαϊδάρι.
Μιχάλης Τσερμέγκας
Γεννημένος το 1912 στο Μαυράτο από αγροτική οικογένεια. Το 1929 οργανώθηκε στην ΟΚΝΕ και πρωτοστάτησε σε κινητοποίηση των μαθητών του Γυμνάσιου. Το 1934 έγινε μέλος του ΚΚΕ. Τον Αύγουστο του 1936 συλλαμβάνεται για την δράση του στην οργάνωση των εργατών οδοποιίας, κρατήθηκε στον Αστυνομικό σταθμό στην Ικαρία, εξορίστηκε στον Άη Στράτη και στην συνέχεια μεταφέρεται στην Ακροναυπλία. Αν και ζήτησε να σταλεί στο μέτωπο για να πολεμήσει μαζί με τους υπόλοιπους πολιτικούς κρατούμενους παραδόθηκε στους ναζί. Στην συνέχεια το 1943 τον πήγαν στο Χαϊδάρι .
Τέλος, μόνο αποτροπιασμό και περιφρόνηση προκαλεί η επιχείρηση καταστροφής από θρασύδειλα φασιστοειδή των μαρμάρινων επιγραφών με τα ονόματα των 200 εκτελεσμένων κομμουνιστών στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής, την ημέρα που φωτογραφίες – ντοκουμέντα με τις τελευταίες στιγμές από την εκτέλεση τους είδαν το φως της δημοσιότητας. Προφανώς ενοχλήθηκαν από το ηθικό μεγαλείο των κομμουνιστών αγωνιστών, σε αντίθεση με τις σάπιες αξίες που εκπροσωπούν αυτά τα παράσιτα.
ΚΑΤΑΓΓΕΛΕΤΑΙ τόσο αυτή η ύπουλη ενέργεια όσο και αυτοί που την διέπραξαν. Καμιά πράξη μίσους των θρασύδειλων φασιστοειδών δεν μπορεί να ακυρώσει τα συναισθήματα περηφάνιας και δέους που νοιώθει ο λαός μας μπροστά στις συγκλονιστικές εικόνες που αποτυπώνουν την αγέρωχη και αλύγιστη στάση των 200 της Καισαριανής μπροστά στο εκτελεστικό απόσπασμα. Και να ‘ναι σίγουροι πως μόλις οι φωτογραφίες – ντοκουμέντα πάρουν τη θέση τους εκεί που πρέπει, όλο και περισσότεροι θα εμπνέονται από τη θυσία τους.
