Κυριακή 25 Ιανουαρίου 2026

Ελατοχώρι Πιερίας: Το Ολοκαύτωμα στις 27 Ιανουαρίου 1944 - Από τον Αύγουστο του 2025 έχει ανακηρυχθεί με ΦΕΚ σε «μαρτυρικό χωριό»


 ...αναδημοσίευση από το www.ertnews.gr...

Ιδιαίτερη στιγμή θα αποτελέσει η εκδήλωση τιμής και μνήμης που θα γίνει εφέτος, για το Ολοκαύτωμα στο Ελατοχώρι Πιερίας, αφού μετά από πολλές προσπάθειες με το Προεδρικό Διάταγμα 71/2025, που δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 146/Α/8-8-2025, ανακηρύχθηκε μαζί με τον Άγιο Δημήτριο Πιερίας ως «μαρτυρικά χωριά».

Έτσι και επισήμως πια έχει αναγνωρισθεί ο φόρος αίματος και οι θυσίες που έγιναν στην περίοδο της κατοχής. Χρειάστηκαν βέβαια συντονισμένες προσπάθειες και δικαίως ο Δήμαρχος Κατερίνης, Ιωάννης Ντούμος, όταν η διεκδίκηση ικανοποιήθηκε, έκανε λόγο για μια «ιστορική στιγμή και δικαίωση ενός πάγιου αιτήματος», υπογραμμίζοντας πως η απόφαση αυτή «αναγνωρίζει το βαρύ φόρο αίματος που πλήρωσαν οι δύο κοινότητες και αποτελεί φόρο τιμής αλλά και υπόμνηση ότι, η ιστορία τους είναι ταυτισμένη με την αντίσταση, την αξιοπρέπεια και την ελευθερία».


Στις μέρες μας το Ελατοχώρι είναι ένα όμορφο θέρετρο στους ανατολικούς πρόποδες στα Πιέρια Όρη, μόλις 28 χιλιόμετρα από την Κατερίνη, με το μαγευτικό τοπίο να κάνει κάθε επισκέπτη “πρεσβευτή” της περιοχής σε άλλους, μεταφέροντας τις εντυπώσεις του.



Στο παρελθόν είχε τα ονόματα Σκουτέρνα (περίοδος τουρκοκρατίας), λόγω της επεξεργασίας υφασμάτων (σκουτιά όπως τα έλεγαν τότε), ενώ το 1928 ονομάστηκε Ελατούσα, λόγω των ελάτων στην περιοχή για να γίνει τελικά το 1929, Ελατοχώρι.

Στη σημερινή περίοδο το Ελατοχώρι έχει τον παλιό και το νέο οικισμό, αποτέλεσμα κατολισθήσεων τη δεκαετία του ’50 που οδήγησαν σε τροποποιήσεις στην πολεοδομική επέκταση του χωριού.

Σε αυτό το όμορφο χωριό την περίοδο της γερμανικής κατοχής, τρεις φορές πραγματοποίησαν επιδρομές τα ναζιστικά στρατεύματα. Αρχικά στις 13 Νοεμβρίου 1943 με εισβολή πυρπόληση και λεηλασία του χωριού.

Ακολούθως στις 25 Δεκεμβρίου 1943, ανήμερα των Χριστουγέννων με νέα επιδρομή και πυρπόληση.

Η τρίτη επιδρομή έγινε στις 27 Ιανουαρίου 1944, όπου πυρπολήθηκαν τα 14 σπίτια που είχαν διασωθεί από τις προηγούμενες επιδρομές, ενώ η δολοφονική μανία των επιδρομέων, οδήγησε στο θάνατο 32 Ελατοχωριτών, μεταξύ αυτών και ανήλικα παιδιά.

Οι Γερμανοί στα πλαίσια αντιποίνων για τη δράση του ΕΛΑΣ, εκείνη την περίοδο έριξαν από αεροπλάνα προκηρύξεις στην περιοχή, ζητώντας συνεργασία του τοπικού πληθυσμού, εναντίον των ανταρτών, που ήδη είχαν χτυπήσει μία εφοδιοπομπή τους στις 30 Δεκεμβρίου 1943.

Η προθεσμία που έδιναν οι κατοχικές δυνάμεις έληξε χωρίς να βρεθούν καταδότες.

Έτσι ξεκίνησαν το βράδυ της 25ης Ιανουαρίου 1944 με επίθεση στον Μοσχοπόταμο, όπου λεηλάτησαν κατοικίες κι έκαψαν τρείς από αυτές ολοσχερώς, ακολούθως στη θέση Τσιακρή και ακολουθώντας μία πορεία λεηλασιών και πυρπολήσεων, έφτασαν στο Ελατοχώρι στις 27 Ιανουαρίου 1944.

Όπως συνέβαινε εκείνη την περίοδο όταν οι κάτοικοι αντιλαμβάνονταν απειλή, διέφευγαν στα βουνά και το δάσος, οπότε οι κατακτητές πυρπολούσαν τα σπίτια.

Εκείνη την αποφράδα ημέρα στο χωριό είχαν μείνει λίγοι άντρες, γυναικόπαιδα και γέροντες. Οι Γερμανοί τους συγκέντρωσαν και τους οδήγησαν σε τοποθεσία έξω από το χωριό, στην οποία τους χτύπησαν με πυρά όλμων με αποτέλεσμα να σκοτωθούν τέσσερις άνδρες, 16 γυναίκες και 10 παιδιά. Δύο αντάρτες είχαν σκοτωθεί σε άλλα σημεία.
Όσοι άμαχοι γλίτωσαν από τους όλμους, περίπου 250, μεταφέρθηκαν στην Κατερίνη.

Στο σημερινό Ελατοχώρι ο χώρος που συνέβησαν οι φρικαλεότητες είναι ο παλιός οικισμός, ενώ στην περιοχή υπάρχει μνημείο για τους πεσόντες και ο Δήμος Κατερίνης, τιμά και διασώζει την ιστορική μνήμη.

Πηγή φωτο: Δήμος Κατερίνης – από παλαιότερες εκδηλώσεις

Έρευνα: Νάσος Μπράτσος